Substantivity Nedir? Bir Koku Molekülünün Kumaşa, Saça ve Cilde Tutunması

Kalıcılık, molekülün ne kadar yavaş buharlaştığıdır; şişede ya da kokulama şeridinde ölçülür. Substantivity ise molekülün yüzeyle kurduğu ilişkidir: yüzeye çekilip çekilmediği, suyla yıkanıp yıkanmadığı, yüzeyden ne hızda ayrıldığı. Çamaşır kokusu, saç spreyi, kumaş yumuşatıcı, hair mist ve vücut losyonu gibi ürünlerde ürünün başarısını kalıcılık değil substantivity belirler.

Kavramın pratik önemi şurada: tende harika çalışan bir parfüm esansı, yumuşatıcıda kurumadan sonra hiç duyulmayabilir; çünkü tende kalıcılık sağlayan moleküller kumaşa tutunmaz ya da durulamada gider. Ürüne göre esans, substantivity'ye göre kurulur.

En güçlü belirleyici hidrofobluktur. Suda çözünen bir molekül, durulama suyuyla gider; suda çözünmeyen ve kumaş lifine yapışan molekül kalır. Bu yüzden çamaşır ürünlerinin kurumadan sonraki kokusu neredeyse her zaman misk, odunsu ve ambergris karakterlidir: narenciye ve hafif çiçeksi moleküller yıkamada ya suyla gider ya kurutmada uçar.

1. Standart kumaş hazırla

   Aynı partiden, önceden kokusuz deterjanla yıkanmış pamuklu ve polyester kumaş parçaları (yaklaşık 20×20 cm). İki kumaş türü, iki farklı substantivity verir.

2. Ürünü standart dozda uygula

   Yumuşatıcı ya da deterjanı etikette önerilen dozda, standart bir yıkama programında kullan. Karşılaştırılan esanslar aynı üründe, aynı oranda, aynı programda.

3. Dört noktada kokla

   Islak kumaş (durulama sonrası), kuru kumaş (24 saat), 3. gün ve 7. gün. Her noktada 0–5 yoğunluk puanı, en az üç değerlendirici, kör.

4. Kurutma yöntemini sabitle

   Açık havada ya da makinede; ikisi çok farklı sonuç verir. Ürünün gerçek kullanımına uygun olanı seç ve değiştirme.

5. Karakteri not et

   Yoğunluk kadar karakter de kaydedilir: ıslakta narenciye-çiçeksi olan koku, kuru 3. günde yalnızca misk kalmış olabilir. Esans tasarımı bu notlara göre yapılır.

6. Eğriyi çıkar

   Dört noktanın puanları, her esans için bir substantivity eğrisi verir. Hızlı düşen eğri düşük substantivity; yüksek ve düz eğri yüksek substantivity demektir.

Çamaşır (yumuşatıcı, deterjan, koku boncuğu). Formülün gövdesi yüksek logP'li misk ve odunsu moleküllerden kurulur (Galaxolide, Habanolide, Iso E Super, Ambroxan tipi); bunlar kuru kumaşta kalan katmandır. Üstüne, ıslak ve dolap aşamasını taşıyan daha uçucu ama görece hidrofob notalar eklenir (dihydromyrcenol, bazı aldehitler, linalyl acetate). Suda çözünen ve çok uçucu moleküller yalnızca ürünün kendisini (şişe kokusu) kurar; kumaşa katkıları azdır. Mikrokapsül teknolojisi, tutunmayı kimyadan bağımsız olarak sağlar; ayrı yazıda anlatıldı.

Saç (şampuan, saç kremi, hair mist). Keratin, kısmen hidrofob bir yüzeydir ve saç kremi gibi katyonik sistemler esansı saça iyi taşır. Durulanan ürünlerde substantif miskler ve odunsular kalır; durulanmayan hair mist'te daha geniş bir palet mümkündür ama saçın sıcağa ve rüzgâra açık olması uçucu notaları hızla götürür.

Cilt (losyon, krem, vücut yağı). Yağ bazlı taşıyıcı, esansı ciltte tutar; burada substantivity kalıcılığa yaklaşır. Yine de ter, giysi sürtünmesi ve yıkama devreye girer; krem kokusunun "yarım saat sonra gitmesi" çoğu zaman uçuculuk değil, uçucu bileşenlerin ciltten ayrılma hızıdır.

Üç uygulamanın ortak dersi: esans, ürünün "şişede nasıl koktuğuna" göre değil, yüzeyde ve zamanda nasıl davrandığına göre seçilir. Şişede güçlü kokan esans, yüzeyde en zayıf olan olabilir.