Citronellyl Isobutyrate Nedir? Parfümeride Kullanımı ve Oranı

İçindekiler

Citronellyl Isobutyrate Nedir? Kimlik ve Koku Profili
Parfümeride Rolü: Gül ve Sardunyayı Meyveye Çeken El
Nasıl ve Ne Oranda Kullanılır?
Çözünürlük, Karıştırma, Saklama ve Güvenlik
Atölye İpuçları ve Sık Sorulan Sorular
İlgili yazılar

ŞEKİL 01Molekül Kimliği

🌸 ÇİÇEKSİ AİLESİ

Uçuculuk: Orta nota (30 dk - 3 sa)

Citronellyl Isobutyrate Nedir? Kimlik ve Koku Profili

Citronellyl Isobutyrate, citronellol adlı kokulu alkolün izobütirik asitle esterleşmesinden doğan bir aroma kimyasalıdır. Gülün o ciddi, yoğun yüzü burada geri çekilir; sahneye sardunya yaprağı ile tatlı tropik meyve çıkar. Renksiz, berrak ve akışkan bir sıvıdır; formülde köşeleri yuvarlayan, parlaklık veren bir ara malzeme gibi çalışır.

Rol: Kalp nota / çiçeksi-meyvemsi yumuşatıcıTipik oran: %0,5–%5 (kompozisyon içinde) Form: Renksiz, berrak, akışkan sıvıÇözünürlük: Etanol, DPG, IPM, MPG — suda çözünmez CAS: 97-89-2 Doğal/Sentetik: Sentez yoluyla üretilen ester (citronellol'ün esterlenmiş hali) Aile: Meyvemsi / çiçeksi (gül-sardunya ekseni) Volatilite: Orta (kalp nota) Tenasite: Orta — kâğıtta saatler mertebesinde; formül yapısına göre değişir Difüzyon: Orta

Nasıl Kokar?

✓ Tatlı meyveli
✓ Sardunya yaprağı
✓ İnce bir gül izi
✓ Yuvarlatılmış yeşil-limon
✓ Tropik, sulu bir hava
✓ Keskin değil, yumuşak ve parlak

Citronellol'ü tanıyan burun, bu molekülde onun daha rahat, daha az resmî halini bulur. Gül karakteri bir adım geriye çekilmiştir; öne çıkan şey sardunyanın yeşil-buruk yaprağı ve arkadan gelen tatlı meyveliliktir. Yeşil bir narenciye izi vardır ama tırmalamaz; kenarları törpülenmiştir.

💭 Ne Hissettirir?

Tazelik · Parlaklık · Yumuşaklık · Neşe · Sulu meyve · Bahçe havası

Bu molekül formüle ağırlık değil, ışık taşır. Sert bir yeşil akoru ya da keskin bir gülü "kabul edilebilir" kılmak istediğinizde devreye girer. Ciddi bir kompozisyonu gülümsetmek gibi düşünün.

Teknik veri	Değer
CAS	97-89-2
EINECS	202-616-7
FEMA	2313
Kimyasal formül	C₁₄H₂₆O₂
Molekül ağırlığı	226
Görünüm (20°C)	Berrak, akışkan sıvı
Renk	Renksiz
Koku tanımı (üretici)	Tatlı, meyveli, gül benzeri
Yoğunluk (20°C)	0,870 – 0,880 g/ml
Kırılma indisi (n_d20)	1,4390 – 1,4440
Parlama noktası	100°C
Saflık (% GC)	Toplam izomerler > %95
Suda çözünürlük	Çözünmez

Yoğunluk 0,875 g/ml civarındadır; yani gram ile ölçtüğünüz miktar, hacim olarak daha fazla yer kaplar. 10 g bu ester yaklaşık 11,4 ml eder. Formülü gram bazında kurun, şişeleme hacmini hesaplarken yoğunluğu hesaba katın; yoksa 50 ml'lik şişede taşma ya da eksik kalma yaşarsınız.

Ürünün güncel ambalaj ve fiyat bilgisi için ürünün esans.com.tr sayfası referans alınmalıdır; 15 gramlık atölye ambalajında sunulur.

Parfümeride Rolü: Gül ve Sardunyayı Meyveye Çeken El

Citronellyl Isobutyrate bir "yıldız" molekül değildir; aracı moleküldür. Görevi iki notayı birbirine bağlamak, aralarındaki boşluğu doldurmak ve akora sulu bir parlaklık vermektir. Üst nota uçtuğunda sahneyi devralan katmanda, gülün ciddiyetini meyveye doğru yumuşatır.

🧴 Hangi Parfüm Tiplerinde Kullanılır?

Aromatik fougère'ler. Sardunya-lavanta ekseninde kurulmuş maskülen yapılarda, yeşil tarafın metalik-buruk kenarını yuvarlar. Kokuyu "tıraş sonrası" hissinden çıkarıp daha modern, meyveli bir düzleme taşır.

Gül ve sardunya akorları. Doğal gül yağı ya da gül baz pahalı ve baskındır. Bu ester, gül akorunu hafifletmek ve ona su/meyve hissi katmak için kullanılır — hem ekonomik hem karakter değiştirici bir hamledir.

Meyvemsi-çiçeksi feminen yapılar. Şeftali, armut, tropik meyve akorlarının çiçeğe geçtiği köprüde durur. Difüzyonu orta olduğu için ürünün ilk beş dakikasını değil, ondan sonraki yarım saati şekillendirir.

Unisex fresh kompozisyonlar ve oda kokusu / sabun-şampuan tarafında da kullanılır; ancak alkali ortamda ester kararlılığı konusunda uyarımızı 04. bölümde okuyun.

Aşağıdaki parfümler bu molekülün içinde olduğunu iddia ettiğimiz ürünler değil; bu molekülün tipik olarak çalıştığı akor tiplerinin ders kitabı örnekleridir. Ticari formüller gizlidir, hiçbir markanın reçetesi açık değildir.

Paco Rabanne Pour Homme — sardunya-yeşil fougère ekseninin klasik okuması; esterli yumuşatıcıların iş gördüğü tipik yapı.
Dior Eau Sauvage — narenciye-aromatik iskelette sardunya izinin taze tarafa çekildiği kurgu.
Nina Ricci Nina — gülün meyveye doğru şekerlendiği, meyvemsi-çiçeksi köprünün öne çıktığı tarz.

Burada şu ayrımı yapmak gerekir: bu molekül kalıcılık verici değildir. Kalıcılık ve sillage, esans oranından çok hammaddelerin uçuculuğuna bağlıdır. Uzun kuyruk istiyorsanız tabanı Tonalide gibi bir misk ya da Labdanum Absolute gibi bir balsam-reçine ile kurarsınız; Citronellyl Isobutyrate bu tabanın üzerindeki kalp katmanını süsler. Sensfeel tipi cilt-yakın aktif hammaddelerle birlikte kullanıldığında ise onların çıplak hissini meyveli bir çiçek perdesiyle örtebilir.

Nasıl ve Ne Oranda Kullanılır?

Bu ester güçlü değil, yayılımı orta bir malzemedir; yani gram gram eklendiğinde formülü devirmez. Ama tatlı-meyveli tarafı birikir; fazlası kompozisyonu "şekerli sabun" hissine çeker. Aşağıdaki aralıklar atölye pratiğidir, kesin kural değildir — her formülde kendiniz test edin.

Amaç	Kompozisyon içindeki oran (yaklaşık)	Beklenen etki
İz düzeyinde yumuşatma	%0,2 – %0,5	Yeşil-metalik kenarlar törpülenir; kimse nedenini anlamaz, sadece "daha güzel" olur.
Sardunya/gül akoruna meyveli parlaklık	%1 – %3	Akor sulanır, tropik bir parıltı gelir; en çok kullanılan aralık budur.
Karakter kurucu (meyvemsi-çiçeksi tema)	%3 – %6	Koku profilinde tanınır hale gelir; tatlılık belirginleşir.
Aşırı doz bölgesi	%8 ve üzeri	Tek düze tatlılık, yapay meyve hissi, kalp notanın düzleşmesi.

Stok çözelti hazırlayın
Madde sıvı olduğu için çözmeye ihtiyacı yok; ama dozlama hassasiyeti için %10'luk bir DPG (dipropilen glikol) çözeltisi pratiktir. 1 g ester + 9 g DPG. Böylece 0,2'lik oranları damla hatasıyla kaçırmazsınız.
Akoru ayrı kurun
Gül/sardunya tarafını küçük bir kapta ayrı deneyin: gül baz, geraniol ailesi, biraz yeşil malzeme ve üzerine %1–3 Citronellyl Isobutyrate. Akoru onaylamadan ana formüle girmeyin.
Gram bazında tartın
Damla sayma değil, 0,001 g hassasiyetli terazi. Yoğunluğu 0,875 g/ml olduğu için ml ile ölçerseniz hesabınız kayar.
Konsantreyi dinlendirin
Esansı alkolle birleştirmeden önce koku konsantresini kapalı kapta birkaç gün bekletin. Ester ailesinin tatlı tarafı bu sürede oturur.
Maserasyona bırakın
Alkolle seyrelttikten sonra oda sıcaklığında (~15–20°C) ve karanlıkta maserasyon yapın. Maserasyon kimyasal olgunlaşmadır; sıcaklık düştükçe bu reaksiyonlar yavaşlar — buzdolabında maserasyon yapılmaz.
Soğutma ve soğuk filtrasyon
Maserasyon bittikten sonra, ürünü yaklaşık 0–4°C'de bir gün kadar bekletip çözünmeyen mumsu yapıları çöktürün; ardından ince filtreden geçirin. Bu adım atlanırsa şişe dibinde tortu oluşur.
Kör test yapın
Aynı formülün %1 ve %3'lük iki versiyonunu numarasız kâğıtlara açın. Karar 24 saat sonra verilir, ilk dakikada değil.

IFRA uyarısı: IFRA limitleri toplam esans oranına değil, formüldeki tek tek maddelere ve alerjenlere, ayrıca ürün kategorisine (ciltte kalan / durulanan) göre tanımlanır. "Her esans %20'ye kadar güvenli" gibi bir genelleme yoktur. Citronellyl Isobutyrate için geçerli kısıtı ve bileşimindeki safsızlıkları, tedarikçinizden aldığınız IFRA uygunluk beyanı ve güvenlik bilgi formu (SDS) üzerinden, güncel IFRA standardındaki kategoriyle birlikte doğrulayın.

Kalıcılık yanılgısı: Oranı yükseltmek kalıcılık getirmez. Narenciye ve hafif ester ağırlıklı %25'lik bir ekstre çabuk uçarken, misk-amber temelli %10'luk bir eau de parfum uzun kalabilir. Belirleyici olan formül yapısı ve hammadde uçuculuğudur, sadece konsantrasyon değil.

Çözünürlük, Karıştırma, Saklama ve Güvenlik

Citronellyl Isobutyrate suda çözünmez, hidrofobik bir esterdir. Etanolde, DPG'de, IPM'de (izopropil miristat) ve MPG'de rahatça çözünür. Sıvı olduğu için ısıtmaya ya da manyetik karıştırıcıya zorunlu ihtiyaç duymaz; oda sıcaklığında spatula veya kısa bir manyetik karıştırma yeterlidir. Homojenlikten emin olmak isteyen bir atölyede 5–10 dakika düşük devirde karıştırma iyi bir alışkanlıktır.

Bulutlanma (louching) konusunda net olalım: Su bulutlanmayı önlemez, tetikler. Su oranı arttıkça bu ester gibi suda çözünmeyen bileşenler alkoldeki çözünürlüğünü yitirir, mikro damlacıklar halinde dağılır ve ürün süt gibi bulanır. Suyun amacı alkolün ilk andaki sert çarpmasını yumuşatmak ve maliyeti dengelemektir. Bu yüzden az suyla başlanır, berraklık kontrol edilir; berraklık kritikse doğrudan hazır parfümör alkolü tercih edilir.

MPG ve IPM hakkında: Bunlar gerçek fiksatif değildir; taşıyıcı çözücü ve emolyandır (uçuculuğu düzenler). Alkolün buharlaşmasını bir miktar yavaşlattıkları için hafif bir fiksatif izlenimi verir, o kadar. MPG'yi %2'nin üzerine çıkarırsanız tende yapışkan bir his bırakır. Gerçek fiksatifler makrosiklik miskler, Glucam P-20 tipi glukoz eterleri ve ağır balsam/reçinelerdir.

Ester Ailesinde Konumu

Malzeme	Karakter yönü	Formüldeki işi
Citronellol	Belirgin gül, daha "ciddi" ve çiçeksi	Gül akorunun omurgası
Citronellyl Isobutyrate	Tatlı meyveli, sardunya yaprağı, ince gül izi, tropik hava	Gülü meyveye çeker, yeşil kenarları yumuşatır
Citronellyl Acetate	Daha taze, daha yeşil-meyveli, hafif uçucu	Üst-kalp geçişinde tazelik
Geranyl Acetate	Gül-lavanta arası, daha keskin çiçeksi	Sardunya/lavanta akorlarında parlaklık

Ticari İsimler ve Alternatifler

Bu molekül, Iso E Super gibi markalaşmış bir "ticari ad" etrafında satılmaz; sektörde kimyasal adıyla ve CAS 97-89-2 ile anılır. Farklı üreticiler aynı adla sunar; esans.com.tr'de tedarik edilen malzeme Ventós kaynaklıdır ve toplam izomer saflığı %95'in üzerindedir. Yakın karakterli alternatifler için citronellyl asetat (daha taze ve yeşil), geranyl asetat (daha keskin çiçeksi) ve citronellol (daha gülsü) yönlerine bakabilirsiniz — üçü de aynı şeyi yapmaz, sadece komşu bölgelerde çalışır.

Saklama: Sıkı kapalı kapta, serin, kuru ve ışıktan korunmuş yerde. Üretici, 24 aydan uzun depolanan partilerde kullanım öncesi kalite kontrolü önerir. Şişeyi yarım bırakmayın; kafa boşluğundaki hava esterlerin en sessiz düşmanıdır.

Laboratuvar güvenliği: Bu esterin parlama noktası 100°C'dir, yani kendisi düşük risk taşır. Ancak onu seyreltirken kullandığınız yüksek dereceli etanol ve oda kokusu solventleri (DPM, MMB, Dowanol vb.) düşük parlama noktasına sahiptir ve yüksek derecede parlayıcıdır. Statik elektrikten kaçının, iyi havalandırılmış alanda çalışın, nitril eldiven ve gözlük kullanın. Kozmetik esansı ve aroma kimyasalları gıda değildir; FEMA numarası bulunması bu malzemenin kozmetik amaçla satılan halinin yenilebilir olduğunu göstermez.

Alkali ortam notu: Esterler yüksek pH'lı (sabun bazı gibi) ortamlarda hidroliz olabilir; kokuda kayma görülebilir. Katı sabun ya da güçlü alkali formülasyonlara girecekse mutlaka hızlandırılmış stabilite testi yapın.

Doğal–sentetik meselesi: "Doğal güvenli, sentetik riskli" kurgusu yanlıştır. IFRA'nın en katı kısıtladığı alerjenlerin çoğu (citral, öjenol, meşe yosunu gibi) doğal esansiyel yağlarda yüksek oranda bulunur; doğal bergamot fototoksiktir, güneşte ciltte leke bırakabilir. Buna karşılık bazı saf sentetikler alerjik profil açısından oldukça sakindir. Güvenlik kaynağa değil, moleküle ve kullanım seviyesine bağlıdır.

Atölye İpuçları ve Sık Sorulan Sorular

Bu molekülü bir "efekt" olarak değil, bir düzeltici olarak düşünün. Formülünüz doğru ama sert geliyorsa, birkaç onda bir oranı çoğu zaman gereken tek şeydir. Gerisi senin imzan.

İpucu 1 — Sardunya ağırlıklı bir fougère'e %1 civarında ekleyin; yeşilin sert tarafı yumuşar, meyveli bir parlaklık gelir.

İpucu 2 — Gül yağı pahalı ve baskınsa, gül akorunu bu esterle "sulandırmak" hem maliyeti hem karakteri yönetir.

İpucu 3 — Tatlılığı dengelemek için yanına küçük bir dozda yeşil-buruk malzeme (galbanum tipi) koyun; şeker tek başına kalmasın.

İpucu 4 — Değerlendirmeyi kâğıtta değil, tende bitirin. Ester ailesi tende kâğıttan daha yumuşak okunur.

Citronellyl Isobutyrate nasıl kokar?

Tatlı meyveli, sardunya yaprağını andıran, arkasında ince bir gül izi taşıyan bir kokudur. Üstünde tropik ve hafif yeşil-limonlu bir hava vardır ama keskin değil, yuvarlatılmıştır.

Citronellyl Isobutyrate ile Citronellol arasındaki fark ne?

Citronellol belirgin şekilde gülsü ve daha "ciddi"dir; bu ester ise aynı ailenin daha keyifli, meyveye kaymış halidir. Gül karakteri geri çekilmiş, yerini sardunya yaprağı ve tatlı tropik meyvelilik almıştır.

Hangi oranda kullanmalıyım?

Kompozisyon içinde genelde %0,5–%5 aralığı çalışır; en yaygın kullanım %1–3'tür. Bu bir kural değil atölye pratiğidir — kendi formülünüzde %1 ve %3 versiyonlarını karşılaştırarak karar verin.

Bu molekül kalıcılığı artırır mı?

Hayır, fiksatif değildir; orta uçuculukta bir kalp nota malzemesidir. Kalıcılık için tabana makrosiklik misk, amber veya balsam-reçine tipi ağır malzemeler koymanız gerekir.

Citronellyl Isobutyrate hangi parfümlerde var?

Ticari parfüm formülleri gizlidir, bu yüzden hiçbir ürün için kesin bir liste verilemez. Ancak sardunya-fougère ve meyvemsi-gül akorları bu molekülün klasik çalışma alanıdır; Paco Rabanne Pour Homme ya da Nina Ricci Nina tarzı yapılar bu akor tiplerinin bilinen örnekleridir.

Suda çözünür mü, su bazlı oda spreyinde kullanılır mı?

Suda çözünmez. Su bazlı bir sistemde kullanacaksanız uygun bir solubilizan/emülgatör şarttır; aksi halde faz ayrışması ve bulanıklık kaçınılmazdır. Alkol bazlı uygulamalarda ise sorun yaşamazsınız.

Karışımım bulandı, su mu ekleyeyim?

Tam tersi: bulanıklığın sebebi çoğu zaman sudur. Su oranı arttıkça hidrofobik bileşenler alkoldeki çözünürlüğünü yitirip mikro damlacıklar halinde çöker (louching). Az suyla başlayın, berraklığı test edin; berraklık kritikse hazır parfümör alkolü kullanın.

Maserasyonu buzdolabında yapabilir miyim?

Hayır. Maserasyon kimyasal bir olgunlaşmadır ve sıcaklık düştükçe yavaşlar; bu yüzden oda sıcaklığında (~15–20°C) ve karanlıkta yapılır. Soğutma (0–4°C, yaklaşık bir gün) ayrı bir adımdır ve maserasyondan sonra, mumsu yapıları çöktürüp soğuk filtrasyonla süzmek için uygulanır.

Neden gram ile tartmam gerekiyor, ml yetmez mi?

Yoğunluğu 0,870–0,880 g/ml'dir; yani 10 g yaklaşık 11,4 ml eder. Esans ve solventlerin özgül ağırlıkları çok değişir (narenciye ~0,84, bazı ağır sentetikler 1,10 üzeri). Formülü gram kurup şişeleme hacmini yoğunlukla hesaplarsanız taşma veya eksik dolum yaşamazsınız.

Bu maddeyi seyreltmem gerekir mi?

Madde zaten sıvıdır, çözünmek için seyreltmeye ihtiyacı yoktur. Ancak %0,2 gibi düşük oranlarda dozlama hassasiyeti için DPG içinde %10'luk bir stok çözelti hazırlamak pratik bir alışkanlıktır.

Sabun ve şampuanda kullanılabilir mi?

Kullanılabilir, fakat esterler yüksek pH'lı ortamlarda hidroliz olabilir ve koku profili kayabilir. Alkali baza girecek formüllerde mutlaka hızlandırılmış stabilite ve koku takip testi yapın.

IFRA limiti nedir, %5 güvenli mi?

IFRA sınırları toplam esans oranı üzerinden değil, tek tek maddeler ve ürün kategorisi (ciltte kalan / durulanan) üzerinden tanımlanır. Bu yüzden genel bir "güvenli oran" cümlesi kurulamaz; tedarikçinizin IFRA uygunluk beyanı ve SDS'i ile güncel IFRA standardındaki kategoriyi birlikte doğrulayın.

Ürünü nereden temin ederim, nasıl saklarım?

15 gramlık atölye ambalajı için ürünün esans.com.tr sayfasına bakabilirsiniz. Saklama: sıkı kapalı kapta, serin, kuru ve ışıktan korunmuş ortamda; 24 aydan uzun depolanmış partilerde kullanım öncesi kalite kontrolü önerilir.

Bu yazı üretim ve formülasyon tekniğine ilişkin bilgi amaçlıdır; tıbbi tavsiye ya da herhangi bir ürünün taklidine yönelik bir yönlendirme içermez. Kozmetik ürün bildirimi ve sorumlu kişi yükümlülükleri konusunda güncel TİTCK kaynaklarını esas alın.

↗