Phenethyl Butyrate Nedir? Parfümeride Kullanımı ve Oranı

Phenethyl Butyrate (diğer adıyla Phenyl Ethyl Butyrate), feniletil alkolün bütirik asitle esterleşmesinden doğan bir aroma kimyasalıdır. Gülün cam gibi, ince tarafını değil; ballı, meyveli, hafif fermente tarafını konuşur. Parfümeride tek başına yıldız olmaz — gül akorlarının altına girer, gövdeyi doldurur, ince kalan yeri olgunlaştırır.

Molekül, gülle meyve arasında duran bir bağlayıcıdır. Feniletil alkolün tanıdık gül iskeletini alır; üstüne kuru erik, olgun taş meyve ve tereyağımsı bir yumuşaklık ekler. Bu yüzden gourmand çiçeklerde de sık aranır: tatlıyı çiçeğe dikişsiz bağlar.

Yoğunluğu 1'e çok yakın olduğu için gram–mililitre dönüşümü bu maddede rahattır: 1 g ≈ 1 ml kabul edilebilir. Ama aynı formülde narenciye yağı (yoğunluk ~0,84) ya da ağır reçine/sentetik (>1,10) varsa toplam hacim, gramların toplamına eşit çıkmaz. Formülü daima gram üzerinden kur, şişeleme hacmini ayrı hesapla.

Ürünün teknik dokümanı ve 15 gramlık ambalajı için ürünün esans.com.tr sayfasına bakabilirsiniz. FEMA numarası bu molekülün aroma literatüründe kayıtlı olduğunu gösterir; ancak parfümeri amacıyla satılan bir kokulandırıcı gıda değildir, yenilebilir/içilebilir değildir.

Şerit testinde ilk saniye tatlıdır, ama şekerli değil. Gül var; sadece daha yorgun, daha olgun bir gül. Arkasından kuru erik ve hafif tereyağı hissi gelir. Bu tereyağımsı katman, bütirat ailesinin imzasıdır — az kullanıldığında "olgunluk", fazla kullanıldığında "ekşimiş süt" olur.

Ne Hissettirir?

Olgunluk · Sıcaklık · Bolluk · Nostalji · Doyum · Yumuşaklık

Bu molekül "taze açmış gül" hissi vermez; vazoda üçüncü gününü yaşayan, kokusu bal gibi ağırlaşmış gülü anlatır. Retro çiçekli kompozisyonlarda, tatlı doğu akorlarında ve reçel dokulu meyveli güllerde aradığınız duygu tam olarak budur.

Phenethyl Butyrate, meyveli gül (fruity rose), gourmand çiçek ve tatlı doğu (oryantal) ailelerinin iç dokusunda çalışır. Eğilim olarak feminen tarafta durur; ama odunsu-amber bir tabana %0,2 civarında eklendiğinde uniseks bir olgunluk da verir. Temiz-ferah, su notalı ya da aromatik fujer yapılarda ise yabancı kalır: tatlılığı o kurguyu bulandırır.

Stil referansları. Aşağıdaki isimler, bu molekülün ait olduğu koku dilini anlamak için verilmiştir — belirli bir markanın formülünde bu maddenin bulunduğu iddiası değildir. Ballı-erikli gül dokusunu incelemek isteyen için Lancôme Trésor (kayısılı, pudralı gül gövdesi), Frédéric Malle Portrait of a Lady (reçelleşmiş gül–paçuli ağırlığı) ve Amouage Lyric Woman (olgun, baharatlı gül kalbi) iyi birer okuma odasıdır. Bu üçünü koklayın; Phenethyl Butyrate'ın hangi katmanda işe yarayacağını kulağınız değil, burnunuz söyler.

Bu madde "az"la çalışan bir maddedir. Kompozisyon (konsantre) içinde %0,1–%1 bandı çoğu iş için yeterlidir. Meyveli gülü bilinçli olarak reçelleştirmek istiyorsanız %1–%3 aralığını test edebilirsiniz; ama bu bandın üstünde tereyağımsı taraf öne çıkar ve akor "ekşimiş" okunmaya başlar. Kesin bir rakam dayatmıyoruz: her formülün tolerans eşiği farklıdır, kendi formülünüzde şeritte ve tende test edin.

Bu oranlar konsantre (koku kompozisyonu) içindir. Bitmiş parfümdeki gerçek seviye, konsantrenin alkoldeki oranına bağlı olarak düşer. Örneğin konsantrede %1 olan bir madde, %20 konsantreli bir üründe bitmiş formülün yaklaşık %0,2'sidir.

Güvenlik ve IFRA çerçevesi

Phenethyl Butyrate'ın kendi parlama noktası 100°C, yani oda koşullarında kolay tutuşan bir sıvı değil. Ama onu seyreltmekte kullandığınız yüksek dereceli etanol ve oda kokusu solventleri (DPM, MMB, Dowanol tipi) düşük parlama noktalı ve yüksek derecede parlayıcıdır. Havalandırmayı açık tutun, ateş ve kıvılcım kaynağından uzak durun, statik elektriğe dikkat edin, eldiven ve gözlük kullanın.

IFRA limitleri toplam esans oranına değil, formüldeki tek tek maddelere, alerjenlere ve ürün kategorisine (tende kalan / durulanan) göre tanımlanır. "Her esans %20'ye kadar güvenlidir" türü genellemeler yanlıştır. Bu maddenin ve onu kullandığınız bitmiş formülün IFRA limitini güncel kategoriden doğrulayın; tedarikçinizden uygunluk beyanı/IFRA sertifikası isteyin.

Bir not daha: güvenlik, hammaddenin doğal ya da sentetik olmasına değil moleküle ve kullanım seviyesine bağlıdır. En sıkı kısıtlanan alerjenlerin bir kısmı (citral, eugenol, meşe yosunu türevleri) en çok doğal esansiyel yağlarda bulunur; doğal bergamot fototoksiktir. Buna karşılık bazı saf sentetikler alerjik açıdan oldukça temiz profildedir. "Doğal olduğu için güvenli" cümlesini formül defterinizden silin.

Bu molekülün fantezi bir ticari adı yoktur; piyasada kimyasal adıyla dolaşır. Karşınıza çıkan iki yazım aynı maddedir: Phenethyl Butyrate ve Phenyl Ethyl Butyrate. Doğrulamanın tek güvenli yolu CAS numarasıdır: 103-52-6. Sipariş verirken CAS'ı yazın, isim benzerliklerine güvenmeyin.

Kalıcılık tarafında bu molekül gerçek bir fiksatif değildir; kalp notada duran, orta uçuculukta bir esterdir. Uzun kuyruk istiyorsanız yapıyı makrosiklik miskler, Tonalide tipi misk malzemeleri veya Labdanum Absolute gibi ağır balsam/reçinelerle kurmanız gerekir. MPG (monopropilen glikol) ve IPM (izopropil miristat) ise taşıyıcı çözücü / emolyandır — uçuculuğu bir miktar düzenler, hafif fiksatif etkisi gösterir ama fiksatif değildir. MPG'yi %2'nin üzerinde kullanmak tende yapışkan bir his bırakır.

Sık Sorulan Sorular